- చిన్న అలవాట్లు… పెద్ద ప్రమాదం! డయాబెటిస్ మీ ఇంటి తలుపు తట్టకముందే తెలుసుకోండి
- SBI మ్యూచువల్ ఫండ్ పూర్తి వివరాలు – పెట్టుబడిదారులకు సమగ్ర మార్గదర్శిని
- ఉగాదికి మరో డీఎస్సీ: 3,600 పోస్టులు భర్తీకి AP రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సిద్ధం
- APలో కొత్తగా 9 ఎయిర్పోర్టులు-ఏ జిల్లాల్లో వస్తున్నాయంటే?
- ఆంధ్ర యాత్ర యాప్: ఏపీలో ₹3 నుంచే బైక్ రైడ్, 13 జిల్లాల్లో తక్కువ ధరల రవాణా సేవలు
ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేగంగా పెరుగుతున్న వ్యాధుల్లో ఒకటి డయాబెటిస్ (మధుమేహం). ఇది చిన్న వయసు నుంచి పెద్దవారివరకు అందరినీ ప్రభావితం చేస్తోంది. ఒకసారి వచ్చిన తర్వాత పూర్తిగా తగ్గిపోదు కానీ సరైన నియంత్రణతో ఆరోగ్యంగా జీవించవచ్చు. అయితే ముందుగా డయాబెటిస్ ఎందుకు వస్తుంది? దాన్ని ఎలా నివారించాలి? అనే విషయాలు తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.
డయాబెటిస్ ఎందుకు వస్తుంది? రాకుండా ఉండటానికి ఏమి చేయాలి?
ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేగంగా పెరుగుతున్న వ్యాధుల్లో ఒకటి డయాబెటిస్ (మధుమేహం). ఇది చిన్న వయసు నుంచి పెద్దవారివరకు అందరినీ ప్రభావితం చేస్తోంది. ఒకసారి వచ్చిన తర్వాత పూర్తిగా తగ్గిపోదు కానీ సరైన నియంత్రణతో ఆరోగ్యంగా జీవించవచ్చు. అయితే ముందుగా డయాబెటిస్ ఎందుకు వస్తుంది? దాన్ని ఎలా నివారించాలి? అనే విషయాలు తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.
డయాబెటిస్ అంటే ఏమిటి?
మన శరీరంలో ప్యాంక్రియాస్ అనే గ్రంథి ఇన్సులిన్ అనే హార్మోన్ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ఈ ఇన్సులిన్ మనం తీసుకునే ఆహారంలోని చక్కెర (గ్లూకోజ్)ను శక్తిగా మారుస్తుంది. ఇన్సులిన్ సరిగా పనిచేయకపోతే లేదా తక్కువగా ఉత్పత్తి అయితే రక్తంలో చక్కెర స్థాయి పెరుగుతుంది. దీనినే డయాబెటిస్ అంటారు.
డయాబెటిస్ రకాలు
టైప్-1 డయాబెటిస్ – ఇది సాధారణంగా చిన్నపిల్లలలో లేదా యువతలో కనిపిస్తుంది. శరీరం ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తి చేయదు.
టైప్-2 డయాబెటిస్ – ఎక్కువగా పెద్దవారిలో కనిపిస్తుంది. ఇన్సులిన్ ఉన్నా శరీరం దాన్ని సరిగా ఉపయోగించదు.
గర్భధారణ డయాబెటిస్ – గర్భిణీ స్త్రీలలో తాత్కాలికంగా వస్తుంది.
డయాబెటిస్ ఎందుకు వస్తుంది?
డయాబెటిస్ రావడానికి అనేక కారణాలు ఉన్నాయి:
- వంశపారంపర్యం (Genetics) – తల్లిదండ్రులకు ఉంటే పిల్లలకు వచ్చే అవకాశాలు ఎక్కువ.
- అధిక బరువు – బొజ్జ ఎక్కువగా ఉండటం.
- వ్యాయామం లేకపోవడం – రోజూ కూర్చునే జీవనశైలి.
- జంక్ ఫుడ్ & తీపి పదార్థాలు ఎక్కువగా తినడం
- నిద్రలేమి మరియు ఒత్తిడి
- ధూమపానం మరియు మద్యం అలవాట్లు
డయాబెటిస్ లక్షణాలు
- తరచుగా మూత్రం పోవడం
- ఎక్కువ దాహం
- అలసట
- బరువు తగ్గడం
- గాయాలు ఆలస్యంగా మానడం
- చూపు మసకబారడం
ఈ లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే రక్తపరీక్ష చేయించుకోవాలి.
డయాబెటిస్ రాకుండా ఉండటానికి ఏమి చేయాలి?
- ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం తీసుకోవాలి:-పొట్టిగానే తినాలి. గోధుమలు, మిల్లెట్లు, కూరగాయలు, పండ్లు ఎక్కువగా తీసుకోవాలి. తీపి పదార్థాలు, కోల్డ్ డ్రింక్స్, బేకరీ ఐటమ్స్ తగ్గించాలి.
- రోజూ వ్యాయామం చేయాలి:-రోజుకు కనీసం 30 నిమిషాలు నడక లేదా యోగా చేయాలి. ఇది బరువు నియంత్రణకు మరియు రక్తంలో చక్కెర స్థాయిని తగ్గించడానికి సహాయపడుతుంది.
- బరువు నియంత్రణ:-BMI సరిగ్గా ఉండేలా చూసుకోవాలి. అధిక బరువు ఉన్నవారు క్రమంగా తగ్గించుకోవాలి.
- ఒత్తిడి తగ్గించాలి:-ధ్యానం, ప్రాణాయామం చేయడం ద్వారా ఒత్తిడిని తగ్గించవచ్చు.
- రెగ్యులర్ హెల్త్ చెకప్:-ప్రతి సంవత్సరం ఒకసారి రక్తంలో చక్కెర పరీక్ష చేయించుకోవాలి. కుటుంబంలో డయాబెటిస్ ఉన్నవారు మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
- ధూమపానం & మద్యం మానేయాలి:-ఇవి రక్తంలో చక్కెర స్థాయిని పెంచుతాయి మరియు ఇతర సమస్యలకు దారితీస్తాయి.
చిన్నవారిలో కూడా ఎందుకు పెరుగుతోంది?
ప్రస్తుతం చిన్నపిల్లలు మొబైల్, టీవీ ముందు ఎక్కువ సమయం గడుపుతున్నారు. బయట ఆడుకోవడం తగ్గింది. ఫాస్ట్ ఫుడ్ అలవాట్లు పెరిగాయి. అందువల్ల చిన్న వయసులోనే టైప్-2 డయాబెటిస్ కేసులు పెరుగుతున్నాయి.
డయాబెటిస్ ఉన్నవారు ఏమి జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి?
- డాక్టర్ సూచించిన మందులు క్రమంగా వాడాలి
- ఇన్సులిన్ అవసరమైతే వాడాలి
- కాళ్ల సంరక్షణపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ పెట్టాలి
- కంటి పరీక్షలు చేయించుకోవాలి
- ఆహారం మరియు వ్యాయామం కచ్చితంగా పాటించాలి
ముగింపు
డయాబెటిస్ ఒక జీవితాంతం ఉండే వ్యాధి అయినప్పటికీ సరైన జీవనశైలితో నియంత్రణలో ఉంచుకోవచ్చు. “నివారణే ఉత్తమ వైద్యం” అన్న మాట డయాబెటిస్ విషయంలో పూర్తిగా వర్తిస్తుంది. క్రమశిక్షణ, ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం, వ్యాయామం మరియు రెగ్యులర్ పరీక్షలు ఉంటే డయాబెటిస్ను దూరంగా ఉంచవచ్చు.